
(ភ្នំពេញ)៖ ឯកឧត្តម ហួត ហាក់ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងទេសចរណ៍ បានអនុញ្ញាតជូនលោកសាស្រ្តាចារ្យ Tetsuya Watanabe ប្រធានវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន និងអាស៊ីបូព៌ា (Economic Research Institute for ASEAN and East Asia: ERIA) និងសហការី ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យទេសចរណ៍រវាងក្រសួងទេសចរណ៍ និងវិទ្យាស្ថាន។ក្នុងឱកាសនៃជំនួបប្រកបដោយផ្លែផ្កានេះ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តី បានជម្រាបជូនលោក Tetsuya Watanabe ប្រធាននៃវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន និងអាស៊ីបូព៌ា (ERIA) អំពីទំនាក់ទំនងដ៏ល្អរវាងកម្ពុជា និងវិទ្យាស្ថាន ដែលបានចាប់ផ្តើមចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១២ ដោយគិតត្រឹមឆ្នាំ២០២៦ នេះ គឺមានរយៈពេល១៤ឆ្នាំ។ តាមរយៈទំនាក់ទំនងដ៏ល្អនេះ ដែលបានប្រែក្លាយជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើផ្នែកផ្សេងៗទៀត ជាពិសេសក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ដែលបានទទួលកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគាំទ្រជាបន្តបន្ទាប់ពីវិទ្យាស្ថានរហូតមក។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តី បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅជូនលោកប្រធានវិទ្យាស្ថាន និងវិទ្យាស្ថានចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ល្អ និងការគំាទ្រក្រសួងទេសចរណ៍ទាំងនៅក្នុងប្រទេស ក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាន តំបន់ និងអន្តរជាតិរហូតមក។ ឆ្លៀតក្នុងឱកាសនៃជំនួបពិភាក្សាផ្លាស់ប្តូរយោបល់ស៊ីជម្រៅ លោកសាស្ត្រាចារ្យ Tetsuya Watanabe ប្រធានវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន និងអាស៊ីបូព៌ា (ERIA) បានថ្លែងអំពីចំណាប់អារម្មណ៍លើកការធានាបាននូវកត្តាសុខសន្តិភាព ស្ថិរភាពនយោបាយដែលកម្ពុជា និងរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ធានាបានគឺពិតជាកត្តាដ៏សំខាន់ និងចម្បងក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម ជាពិសេសគឺវិស័យទេសចរណ៍។ លោកសាស្រ្តាចារ្យប្រធានវិទ្យាស្ថាន ក៏បានគូសបញ្ជាក់ពីសក្តានុពលទេសចរណ៍ដ៏សំបូរបែបដែលកម្ពុជាមាន គួបផ្សំជាមួយស្ថានភាពភូមិសាស្រ្តពិតផ្តល់នូវលក្ខណៈល្អប្រសើរដល់ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ និងចូលរួមចំណែកជម្រុញសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុិជាឱ្យមានសន្ទុះបន្ថែមទៀត។ តាមរយៈជំនួបពិភាក្សាការងារផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈប្រកបដោយលទ្ធផលជាផ្លែផ្កា គូភាគីប្តេជ្ញាបន្តពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ដោយភាគីវិទ្យាស្ថានបានទទួលពិនិត្យលទ្ធភាពលើសំណើសុំជំនួយគំាទ្របច្ចេកទេសអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍ពីក្រសួងទេសចរណ៍។ទីស្តីការក្រសួងទេសចរណ៍ ថ្ងៃទី១០ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦(កម្មវិធីជំនួបដៃគូសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិទី៩)៕

(អន្តរជាតិ)៖ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ បរិយាកាសភូមិសាស្ត្រនយោបាយមានភាពតានតឹងជាមួយនឹងជម្លោះដែលកំពុងបន្តកើតមាននៅទូទាំងពិភពលោក។ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមបច្ចុប្បន្នត្រូវបានជន់លិចដោយវោហាសាស្ត្រថ្ងៃវិនាស ក្នុងចំណោមការគំរាមកំហែងនុយក្លេអ៊ែរសកល ដូចជាជម្លោះបច្ចុប្បន្នរវាងអ៊ីរ៉ង់ និងអ៊ីស្រាអែល។ ការរំពឹងទុកនៃសង្គ្រាមលោកលើកទី ៣ ហាក់ដូចជាមានវត្តមានជានិច្ច ដោយនាឡិកាថ្ងៃវិនាសឥឡូវនេះស្ថិតនៅ ៨៩ វិនាទីដល់ពាក់កណ្តាលអធ្រាត្រ។ដោយផ្អែកលើការវិភាគ "ផែនទីថ្ងៃវិនាស" ដែលមាននៅក្នុង Express កន្លែងគ្រោះថ្នាក់បំផុតទាំងប្រាំមួយដែលស្ថិតនៅក្នុងអំឡុងពេលជម្លោះសកលគឺសហរដ្ឋអាមេរិក អ៊ីស្រាអែល អ៊ីរ៉ង់ រុស្ស៊ី តៃវ៉ាន់ និងកូរ៉េខាងជើង។ ប្រទេសទាំងនេះត្រូវបានកំណត់អត្តសញ្ញាណដោយសារតែសារៈសំខាន់ជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ពួកគេ ភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយបច្ចុប្បន្ន និងសក្តានុពលក្នុងការក្លាយជាតួអង្គកណ្តាល ឬគោលដៅចម្បងនៅក្នុងសង្គ្រាមរីករាលដាល។សហរដ្ឋអាមេរិកនឹងត្រូវបានចាត់ទុកថាជាគោលដៅចម្បង ប្រសិនបើសង្គ្រាមសកលផ្ទុះឡើង។ វាគឺជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ច និងនយោបាយដែលផ្តល់មូលនិធិអាវុធដល់ប្រទេសសំខាន់ៗជាច្រើននៅក្នុងពិភពលោក ជាពិសេសអ៊ីស្រាអែល និងអ៊ុយក្រែន។ សហរដ្ឋអាមេរិក អាចត្រូវបានទាញចូលទៅក្នុងជម្លោះជាមួយអ៊ីរ៉ង់តាមរយៈជម្លោះរបស់អ៊ីស្រាអែល ខណៈដែលអ៊ីស្រាអែលពឹងផ្អែកលើសហរដ្ឋអាមេរិកដើម្បីផ្តល់មូលនិធិអាវុធ។ ទំនាក់ទំនងនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចរវាងសហរដ្ឋអាមេរិកជាមួយរុស្ស៊ី និងចិនមានភាពប្រែប្រួលខ្លាំង និងអរិភាព។ ប្រសិនបើប្រទេសទាំងនេះត្រូវចូលទៅក្នុងសង្គ្រាម ពួកគេនឹងវាយប្រហារទីតាំងសំខាន់ៗនៅលើដីសហរដ្ឋអាមេរិក។ការក្លែងធ្វើនុយក្លេអ៊ែរបង្ហាញថា ទីក្រុងដូចជាញូវយ៉ក និងវ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី នឹងប្រឈមមុខនឹងការវាយប្រហារដ៏មហន្តរាយ និងដោយផ្ទាល់។ ផលវិបាកភ្លាមៗនឹងពាក់ព័ន្ធនឹងការស្លាប់ និងរបួសយ៉ាងច្រើន និងការបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងទូលំទូលាយនៅទូទាំងប្រទេស។ ទ្រព្យសម្បត្តិយោធារបស់ប្រទេសក៏នឹងក្លាយជាគោលដៅអាទិភាពខ្ពស់សម្រាប់កងកម្លាំងសត្រូវផងដែរ។ នេះរួមបញ្ចូលទាំងឃ្លាំងមីស៊ីលសំខាន់ៗដែលមានទីតាំងនៅក្នុងរដ្ឋដូចជាម៉ុនតាណា និងដាកូតាខាងជើង៕

(អន្តរជាតិ)៖ ការស្រាវជ្រាវថ្មីបង្ហាញថា កាហ្វេ ឬតែប្រចាំថ្ងៃ ប្រភេទកាហ្វេអ៊ីន ត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងសុខភាពការយល់ដឹងកាន់តែប្រសើរឡើងក្នុងរយៈពេលវែង។យោងតាមការសិក្សាដែលបានចេញផ្សាយ នៅក្នុង JAMA អ្នកដែលចូលចិត្តកាហ្វេពីរទៅបីពែង ឬតែមួយទៅពីរពែងក្នុងមួយថ្ងៃបានឃើញផលប៉ះពាល់ធំបំផុត។ អ្នកនិពន្ធជាន់ខ្ពស់នៃការសិក្សានេះ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Daniel Wang សាស្ត្រាចារ្យរងនៅក្នុងនាយកដ្ឋានអាហារូបត្ថម្ភនៅសាលាវេជ្ជសាស្ត្រសុខភាពសាធារណៈ Harvard T.H. Chan ក្នុងទីក្រុងបូស្តុន បាននិយាយថា អ្នកផឹកកាហ្វេនៅវ័យកណ្តាលមានឱកាសទាបជាង 18% ក្នុងការវិវត្តទៅជាជំងឺវង្វេងនៅពេលក្រោយ ខណៈដែលអ្នកផឹកតែមានហានិភ័យទាបជាង 14%។លោក Wang និងក្រុមមិនបានសង្កេតឃើញអត្ថប្រយោជន៍ដូចគ្នានៅក្នុងជម្រើសដែលគ្មានជាតិកាហ្វេអ៊ីនក្នុងចំណោមទិន្នន័យរបស់មនុស្សជាង 130000 នាក់ដែលបានចុះឈ្មោះក្នុងការសិក្សាសុខភាពគិលានុបដ្ឋាយិកា និងការសិក្សាតាមដានអ្នកជំនាញសុខភាព។ ការស្រាវជ្រាវផ្សេងទៀត បានគាំទ្រគំនិតដែលថា កាហ្វេដែលមានជាតិកាហ្វេអ៊ីនអាចជាប់ទាក់ទងនឹងភាពចាស់ជរាដែលមានសុខភាពល្អ ហើយកាហ្វេ និងតែដែលមានជាតិកាហ្វេអ៊ីនអាចបន្ថយហានិភ័យនៃស្ថានភាពដូចជាជំងឺបេះដូង។ចំណុចសំខាន់បំផុតគឺថា ភស្តុតាងមិនបង្ហាញថាអ្នកត្រូវកាត់បន្ថយការញ៉ាំអាហារពេលព្រឹករបស់អ្នកដើម្បីរក្សាសុខភាពនោះទេ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់វេជ្ជបណ្ឌិត David Kao ដែលជាប្រធានផ្នែកជំងឺបេះដូងស្ត្រី Jacqueline Marie Schauble Leaffer និងជាសាស្ត្រាចារ្យរងផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រនៅសាលាវេជ្ជសាស្ត្រ University of Colorado Anschutz។ លោកមិនបានចូលរួមក្នុងការសិក្សាចុងក្រោយបំផុតនោះទេ។ការស្រាវជ្រាវនេះទាញយកចំណុចខ្លាំងរបស់ខ្លួនមួយផ្នែកពីការពឹងផ្អែកលើការសិក្សាសុខភាពរបស់គិលានុបដ្ឋាយិកា និងការសិក្សាតាមដានអ្នកជំនាញសុខភាព ដែលជាសំណុំទិន្នន័យរយៈពេលវែងពីរដែលបានធ្វើការវាយតម្លៃរបបអាហារម្តងហើយម្តងទៀត។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វាជាការសង្កេត មានន័យថាអ្នកស្រាវជ្រាវអាចមើលឃើញពីទំនាក់ទំនង ប៉ុន្តែមិនអាចនិយាយបានច្បាស់ថាការទទួល ទានជាតិកាហ្វេអ៊ីនបណ្តាលឱ្យមានភាពចាស់ជរាដែលមានសុខភាពល្អនោះទេ៕



















































#6, Street 272, 120409, Phnom Penh, Cambodia.
(+855) 89 383 888
info@swiftnewsdaily.com | info.swiftnews@gmail.com 
